De onzindelijke kat

Er zijn vele oorzaken aan te geven voor het probleem van 'de onzindelijke kat'. Vaak zal de reden van de onzindelijkheid voor de kat zelf overduidelijk zijn, maar voor de eigenaar onbegrijpelijk.

Er zijn globaal gezien twee vormen van (actieve) onzindelijkheid;
De eerste is de vorm waarbij de kat staande achteruit plast met trillende staart (markeergedrag).
De tweede is de vorm waarbij de kat, net als op de kattebak door de achterpoten zakt en plast.

Bij markeergedrag vindt u kleine hoeveelheden urine tegen deurposten en gordijnen op ongeveer 20 cm hoogte van de vloer. In het tweede geval vindt u grote plassen op de grond.

Bij het markeergedrag heeft de kat besloten dat het nodig is dat hij of zij nog eens goed duidelijk maakt dat het huis bij zijn of haar territorium hoort. Dit kan gebeuren wanneer er een nieuwe kat in huis gekomen is, of als een van de kittens volwassen is geworden. Katers die niet gecastreerd zijn doen het vaak, en de castratie lost het probeleem dan in praktisch alle gevallen op.
Sommige katten gaan in huis markeren als ze zich buiten niet voldoende kunnen provileren, bijvoorbeeld omdat de buren een (nieuwe) kat hebben die zich te dominant opsteld. Soms kunnen 'binnenkatten' dit gedrag zelfs vertoenen als ze regelmatig een vreemde kat door de ruiten voorbij zien komen. Kortom, markeergedrag ontstaat wanneer een kat zich min of meer bedreigd voelt in zijn eigen territorium.
Als de oorzaak op te sporen is, kan daar wellicht iets aan gedaan worden. Zo niet, dan kunnen vrouwelijke hormonen of anti-mannelijke hormoon preparaten nog wel eens helpen. Ook is er een nieuw produkt, Feliway genaamd wat u op de markeerplaatsen kunt sprayen. Over het algemeen zal de kat op die plek niet meer plassen, maar soms zoekt hij/zij daarna een andere plaats uit om het territorium te markeren.

Als katten echt gaan zitten om te plassen moet men zich in eerste instantie afvragen of het dier geen blaasontseking heeft. Door een beetje urine in te leveren kunt u daar al snel achterkomen. Is de urine schoon, dan hebben we waarschijnlijk te maken met een gedragsprobleem.

Wanneer de kat altijd op dezelfde plaats plast is het vaak omdat hij of zij besloten heeft dat deze plaats aantrekkelijker is dan de kattenbak. Door de zelfgekozen plaats onaantrekkelijk te maken en de bak aantrekkelijker te maken is het probleem vaak op te lossen.
Gebruik geen ammonia of chloor om een plasplek schoon te maken, dit stimuleert de kat juist om hier te gaan plassen, beter is om zeep te gebruiken en vervolgens na te deppen met alcohol. Het bedekken van de plaats met aluminiumfolie is vaak afdoende om de plaats onaantrekkelijk te maken. Soms bij hardnekkige gevallen is het nodig omgekeerde, gespannen muizevallen onder het folie te leggen (schrikeffect).

De meeste katten prefereren een bak die open is (dus zonder deksel) met gewoon gruis grit, zonder luchtjes of andere bijzonderheden. Sommige katten willen echter liever alleen op zand plassen.
Ook de plaats van de kattenbak is erg belangrijk. Een bak in de buurt van voer- en drinkbakjes wordt meestal niet gewaardeerd, evenmin als een bak die bij de ingang van het territorium (de deur) staat. Katten zitten graag rustig, dus niet midden in de kamer, maar toch ook liever niet helemaal afgezonderd zoals in de kelder of op zolder.
Sommige katten gaan niet meer op een bak waar al urine of ontlasting in ligt, ook niet als dat van henzelf is. Voor veel katten is het heel moeilijk om een bak te delen met een andere kat. Het advies bij plasproblemen is dan ook: één bak per kat plus één.

Af en toe is het mogelijk de bak te verplaatsen naar de door de kat uitgekozen plek, maar vaak is dit niet de plek waar u als katteneigenaar de bak wenst. Soms helpt het om in eerste instantie de bak op de nieuwe plasplek te zetten en deze, wanneer de kat er inderdaad weer op plast, elke dag een paar centimeter op te schuiven in de richting van een geschiktere plaats.

Soms is het nodig de kat met de bak in een kleine ruimte op te sluiten om hem/haar als het ware opnieuw zindelijke te maken.

Plassen (en ook poepen) op of in de buurt van de deurmat moet ook beschouwd worden als territoriumgedrag (zie boven).
Katten die in de was- of douchebak plassen, of op de tegeltjes van de badkamer hebben vaak blaasontsteking.

Bij katten die op willekeurige plaatsen plassen is de oorzaak vaak wat moeilijker aan te geven. Meestal gebeurd het omdat de kat zich 'gestresst' voelt. Het is echter voor een mens heel moeilijk aan te voelen waar een kat overstuur van raakt. Voorbeelden zijn: verbouwingen (ook kleintjes en zelfs ook werkzaamheden aan de tuin of op straat), het continue achterna gezeten worden door een andere kat of bijvoorbeeld een peuter, logees, slechte relatie met één van de huisgenoten etc.  In het laatste geval, dus waarbij 1 van de 'bazen' niet zo van katten houdt en steeds negatieve aandacht geeft kan het zo zijn dat de kat alleen op zijn/haar kledingstukken of bed plast.

Stress kan ook leiden tot blaasonsteking en langs deze weg voor onzindelijkheid zorgen.

In bovenstaande gevallen is het dus zaak de oorzaak op te sporen en te elimineren. Soms heeft de kat wat tijd nodig om aan een nieuwe situatie te wennen en gaat daarna weer netjes op de bak. Het is in elk geval raadzaam om bovenstaande adviezen over de 'aantrekkelijke bak' ook in dit geval ter harte te nemen. In extreme gevallen kunnen tranquillizers het probleem helpen oplossen.

Mocht u na het lezen van dit verhaal nog vragen hebben, dan kunt u uiteraard contact met ons opnemen.

Veel succes!